Dom bez schodów wygrywa wygodą i przegrywa powierzchnią działki. To cała prawda o parterówce w jednym zdaniu. Poniżej rozkładamy ją na liczby: ile metrów zabudowy potrzebujesz, dlaczego metr parterowego kosztuje więcej niż metr domu z poddaszem i które układy sprawdzają się przy 90 metrach.

Dlaczego metr parterowego kosztuje więcej

To zaskakuje większość inwestorów, więc zacznijmy od tego.

Dom z poddaszem o powierzchni 120 m2 ma fundament i dach nad 60 metrami. Dom parterowy o tej samej powierzchni użytkowej ma fundament i dach nad 120 metrami. Dwie najdroższe przegrody w całym budynku robią się dwa razy większe.

Do tego dochodzi więcej instalacji poziomych, dłuższe trasy kanalizacji i większy obrys ścian zewnętrznych, a więc więcej izolacji.

W technologii szkieletowej ta różnica jest łagodniejsza niż w murowanej, bo konstrukcja ścian i stropu jest lżejsza i tańsza. Nie znika jednak całkiem. Licząc za metr powierzchni użytkowej, parterówka wypada zwykle drożej od domu z poddaszem o tym samym metrażu.

Kiedy więc parterowy się opłaca? Gdy liczysz nie koszt budowy, tylko trzydzieści lat mieszkania.

Ile działki zjada dom parterowy

Tu zaczyna się rachunek, który często rozstrzyga sprawę przed wyborem projektu.

Dom parterowy 100 m2 powierzchni użytkowej zajmuje około 120 m2 zabudowy, bo do metrażu użytkowego trzeba doliczyć ściany. Jeśli dojdzie garaż jednostanowiskowy, obrys rośnie do mniej więcej 145 m2.

Do tego dochodzą odległości od granic działki. Przy ścianie z oknami to zwykle 4 metry, przy ścianie bez otworów 3 metry. Oznacza to, że sam budynek z obowiązkowymi odstępami potrzebuje pasa o szerokości około 20 metrów, jeśli ma stać swobodnie.

Na działce o szerokości 18 metrów parterówka z garażem przestaje się mieścić. Na działce 25 metrów szerokości mieści się spokojnie i zostaje miejsce na podjazd oraz ogród.

Dlatego pierwsze pytanie brzmi: jakie wymiary ma twoja parcela, a nie ile ma arów. Działka 800 m2 w kształcie długiego pasa i działka 800 m2 w kształcie kwadratu to dwie zupełnie różne sytuacje.

Metraże, które naprawdę się sprawdzają

W katalogu MD DOM mamy 259 projektów domów szkieletowych, z czego ponad 90 to układy parterowe. Połowa wszystkich projektów mieści się między 56 a 140 m2, a mediana wynosi 100 m2.

Z tego, co trafia do nas najczęściej, układają się trzy półki:

Od 56 do 75 m2 – dwie sypialnie, jedna łazienka, otwarta strefa dzienna. To dom dla pary albo rodziny z jednym dzieckiem. Mieści się na wąskiej działce i zamyka budżet najniżej z całego katalogu.

Od 85 do 110 m2 – trzy sypialnie, łazienka i osobne WC, pralnia albo spiżarnia. Najczęściej wybierana półka przez rodziny z dwójką dzieci, które nie chcą schodów.

Od 120 do 140 m2 – cztery sypialnie albo trzy plus gabinet, dwie łazienki, garderoba, zwykle garaż w bryle. Tu parterówka zaczyna wymagać szerokiej działki.

Powyżej 140 m2 dom parterowy robi się rozległy i zaczyna przypominać literę L albo U. Bryła ładnie domyka ogród, ale rośnie długość ścian zewnętrznych, a z nią koszt.

Co realnie zmienia brak schodów

Argument „na starość” pada przy co drugiej rozmowie i jest prawdziwy, tylko spłycony.

Schody przeszkadzają długo przed emeryturą. Przeszkadzają, gdy nosisz dziecko i kosz z praniem. Gdy masz nogę w gipsie. Gdy rodzice przyjeżdżają na święta i mają po siedemdziesiątce.

Parterówka załatwia też rzecz prozaiczną: pralnia, kotłownia i wejście do ogrodu są na tym samym poziomie co sypialnia. Nie przenosisz niczego po schodach.

Jest też druga strona. Dom bez piętra ma wszystkie pomieszczenia obok siebie, więc dźwięk z salonu niesie się do sypialni ścianą, a nie stropem. Układ, w którym strefa nocna i dzienna stykają się tylko korytarzem, rozwiązuje to lepiej niż najlepsza izolacja akustyczna wbudowana w ścianę.

Przy projektowaniu parterówki ten jeden detal jest ważniejszy niż połowa pozostałych decyzji.

Dach nad parterówką: dwuspadowy, kopertowy czy płaski

Przy domu z poddaszem dach jest przede wszystkim przestrzenią. Przy parterowym jest przede wszystkim kosztem i wyglądem.

Dwuspadowy wychodzi najtaniej. Prosta konstrukcja, dwie połacie, dwie obróbki szczytowe. Daje też wysoką przestrzeń nad salonem, jeśli zrezygnujesz z sufitu podwieszanego.

Kopertowy wygląda spokojniej z każdej strony i lepiej znosi wiatr, ale ma cztery połacie i cztery kosze. Kosztuje więcej w robociźnie i w obróbkach.

Płaski daje nowoczesną bryłę i możliwość tarasu na dachu. Wymaga za to dokładniejszego wykonania izolacji i odwodnienia, bo woda nie spływa sama.

Nad poddaszem nieużytkowym zostaje przestrzeń, w której da się trzymać rzeczy sezonowe. W parterówce z sufitem podwieszanym ta przestrzeń znika. Jeśli nie masz piwnicy ani garażu, pomyśl, gdzie wylądują opony i namiot.

Płyta fundamentowa czy ławy pod parterówką

Przy domu parterowym ta decyzja waży więcej niż przy jakimkolwiek innym układzie, bo fundament rozkłada się na całą powierzchnię budynku. Przy 120 metrach zabudowy mówimy o dwa razy większym polu niż przy domu z poddaszem o tym samym metrażu użytkowym.

Płyta fundamentowa działa jak jedna sztywna taca pod całym domem. Dobrze znosi grunty słabe i niejednorodne, bo rozkłada obciążenie równomiernie. Daje też gotową posadzkę z izolacją i zaszytym ogrzewaniem podłogowym, więc skraca etap stanu zero.

Ławy fundamentowe wychodzą taniej w materiale, ale wymagają wykopu pod każdą ścianą nośną, podsypki, chudziaka i osobno wykonanej podłogi na gruncie. Przy rozległym rzucie parterówki liczba metrów bieżących ław potrafi zaskoczyć.

Co decyduje: badanie geotechniczne działki, poziom wody gruntowej i to, czy teren jest płaski. Na działce ze spadkiem ławy pozwalają wyrównać poziom tańszym kosztem.

Rozpisaliśmy to szerzej w tekście o tym, jaki fundament pod dom szkieletowy sprawdza się w konkretnych warunkach.

Ogrzewanie: parterówka ma tu przewagę

Dom na jednym poziomie ogrzewa się prościej niż dwukondygnacyjny. Nie ma stratyfikacji, czyli sytuacji, w której ciepło ucieka na piętro i na dole robi się chłodno.

Ogrzewanie podłogowe pokrywa w parterówce zwykle całą powierzchnię i pracuje na niskiej temperaturze zasilania. To z kolei dobrze dobiera się z pompą ciepła, która im niższą temperaturę musi wytworzyć, tym mniej prądu zużywa.

Minus jest jeden: większy dach i większa płyta to większa powierzchnia, przez którą dom traci ciepło. Dlatego w parterówce izolacja stropu pod nieogrzewanym poddaszem robi różnicę większą niż w domu z poddaszem użytkowym.

Przegląd rozwiązań grzewczych zebraliśmy w tekście o nowoczesnych systemach ogrzewania w domach szkieletowych.

Parterowy z garażem

Garaż w parterówce najczęściej wchodzi w bryłę od strony szczytu i przedłuża prostokąt. Dach idzie dalej tą samą połacią, więc nie przybywa detalu dekarskiego.

Kosztuje to działkę. Przy garażu jednostanowiskowym obrys rośnie o mniej więcej 25 m2, a przed bramą musi zostać minimum 5 metrów płaskiego podjazdu.

Trzy warianty garażu i ich wpływ na bryłę rozpisaliśmy osobno w tekście o domu szkieletowym z garażem.

Projekty parterowe w naszym katalogu

Kilka pozycji z różnych półek metrażowych, wszystkie z układem bez schodów:

• Trypolis 7- 73 m2, kompaktowy układ na wąską działkę
• Z256 – 87 m2, trzy sypialnie
• Zx 105 – 86 m2
• Z273 D a L GL – 97 m2 z garażem w bryle
• Z376 D – 112 m2

W katalogu mamy, od kompaktowych układów dla pary po domy powyżej 140 m². Powyżej pokazujemy wybrane, a całość z filtrami metrażu, liczby pokoi i garażu znajdziesz w katalogu projektów domów szkieletowych.

Jeśli zależy Ci dokładnie na metrażu do 100 m², mieści się w nim projektów. Tę półkę rozpisaliśmy osobno:
co się w takim układzie mieści, ile kosztuje metr i gdzie zaczyna brakować miejsca na pomieszczenie gospodarcze. Zobacz dom parterowy do 100 m².

Rybnik, Wodzisław, Żory i okolice

Działamy z Wodzisławia Śląskiego, więc większość naszych realizacji powstaje w promieniu kilkudziesięciu kilometrów: Rybnik, Żory, Jastrzębie-Zdrój, Racibórz, Mikołów, Gierałtowice.

Ma to znaczenie przy parterówce bardziej niż przy innych układach. Działki w zabudowie podmiejskiej na tym terenie bywają wąskie i długie, bo wyrastają z dawnych podziałów rolnych. Na takiej parceli dom parterowy trzeba ustawić szczytem do drogi i precyzyjnie policzyć odstępy od granic, zanim kupisz projekt.

Robimy to przed wyceną, nie po. Jeśli masz numer działki, sprawdzamy jej wymiary i mówimy wprost, czy parterówka w interesującym Cię metrażu w ogóle się na niej zmieści.

Więcej o regionie: domy szkieletowe na Śląsku.